Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng

Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng nằm ở Trung tâm Trung Trung Bộ của Việt Nam, phía Tây Nam sông Gianh, cách thị xã Đồng Hới 40Km theo hướng Tây Bắc và cách Thủ đô Hà Nội 500Km về phía Nam. Phía Tây và Tây Nam giáp với nước CHDCND Lào, phía Bắc giáp xã Thượng Hóa, huyện Minh Hóa, phía Đông và Đông Nam giáp xã Trường Sơn, huyện Quảng Ninh. Vườn quốc gia chung ranh giới với khu bảo tồn thiên nhiên Hin Namno về phía Lào, cũng là khu vực đang được đề cử là khu di sản thiên nhiên thế giới.

Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng là khu Karst mang ý nghĩa quan trọng toàn cầu đã được biết đến từ những năm 1920 của thế kỷ trước với những hang động nổi tiếng, đã được người Pháp tổ chức du lịch từ năm 1937. Phong Nha đã được đưa vào danh sách các khu rừng đặc dụng từ năm 1986 và chính thức trở thành VQG vào tháng 12 năm 2001. Với những giá trị nổi bật toàn cầu đại diện cho quá trình lịch sử trái đất và địa chất, VQG Phong Nha- Kẻ Bàng đã được UNESCO công nhận là Di sản Thiên nhiên Thế giới vào tháng 7 năm 2003 (Tiêu chí (i)- nay là tiêu chí (viii)).

Không chỉ có giá trị về mặt địa chất địa mạo, mà ngự trị trên đó là các giá trị đa dạng sinh học có tầm quan trọng toàn cầu. VQG Phong Nha- Kẻ Bàng nằm ở trung điểm của Trung Trung Bộ là nơi được đánh giá là một trong 200 trung tâm đa dạng sinh học của thế giới (WWF, 2000). Khu vực Phong Nha và khu vực Kẻ Bàng được Tổ chức Bảo tồn Chim quốc tế đánh giá là 2 trong số 60 vùng chim quan trọng của Việt Nam.

 

VQG Phong Nha- Kẻ Bàng có kiểu rừng độc nhất không tìm thấy ở bất kỳ nơi nào khác trên trái đất là rừng nhiệt đới thường xanh chủ yếu cây lá kim với ưu thế loài bách xanh núi đá Calocedrus rupestris dưới tán là các loài Lan hài vệ nữPaphiopedilum spp. phân bố trên núi đá vôi ở độ cao trên 700m-1000m. Ngoài ra, VQG còn có 15 kiểu rừng đã được xác định, trong đó có các kiểu sinh cảnh có tầm quan trọng quốc tế đó là kiểu rừng thường xanh trên núi đá vôi.

Xuất hiện trong sự đa dạng về sinh cảnh là sự đa dạng của các loài sinh vật tự nhiên. Cho đến nay, đã xác định sự có mặt của 2.651 loài thực vật bậc cao có mạch, 735 loài động vật có xương sống, 369 loài côn trùng. Chúng hầu hết là các loài bản địa tự nhiên trong khu vực. Trong số đó có tới 116 loài thực vật và 129 loài động vật được ghi trong sách đỏ Việt Nam, Nghị định 32 của Việt Nam và sách đỏ IUCN 2006. Có tới 28 loài động thực vật có giá trị kinh tế và khoa học cao đang bị đe dọa nguy cấp ở mức toàn cầu.

Sự đa dạng về sinh cảnh núi đá vôi, hang động, núi đất… là điều kiện lý tưởng cho 9/21 loài linh trưởng (43% linh trưởng của Việt Nam) sinh sống. Có 3 loài linh trưởng đặc hữu của dãy Trường Sơn là Voọc Hà Tĩnh, Voọc vá chân nâu, Vượn bạc má, trong đó có 1 phân loài là Voọc hà tĩnh đặc hữu hẹp chỉ tìm thấy ở vùng núi đá vôi Phong Nha – Kẻ Bàng và vùng lân cận.

Với diện tích núi đá vôi và thảm thực vật rừng nguyên sinh rộng lớn, khu hệ Dơi của VQG rất đa dạng nhất ở Việt Nam với 46 loài, chiếm 43% tổng số loài của Việt Nam. Như vậy, VQG là nơi có tiềm năng lớn nhất Việt Nam về bảo tồn các loài Dơi.

Đặc điểm về mặt địa lý đã dẫn đến tính đặc hữu cao của sinh vật. VQG là nơi có mặt của 419 loài thực vật đặc hữu của Việt Nam (trong đó có 28 loài Lan), trong đó có 2 loài mới đặc hữu rất hẹp, chỉ thấy ở VQG  và các khu vực núi đá là Bách xanh núi đá Calocedrus rupestris và Oligoceras eberhardtii. Ngoài ra, loài Táu đá Hopea sp. đang được phân loại để công bố là loài mới cũng là loài đặc hữu của VQG. Có tới 40 loài động vật đặc hữu cho dãy Trường Sơn, trong đó có 30 loài đặc hữu cho Việt Nam, đặc biệt có tới 23 loài đặc hữu hẹp mới chỉ tìm thấy ở VQG.

VQG Phong Nha Kẻ bàng chắc chắn còn nhiều tiềm ẩn lý thú cho các nhà khoa học khám phá. Bằng chứng là chỉ trong vòng 10 năm trở lại đây các nhà khoa học đã phát hiện 1 loài thực vật, 1 loài chim, 6 loài bò sát, 1 loài lưỡng thê, 12 loài và phân loài cá, và 2 loài bướm mới cho khoa học. Không một khu bảo tồn nào gây được sự chú như  Phong Nha – Kẻ Bàng đối với các nhà sinh học vào cuối thế kỷ XX đầu thế kỷ XXI.

Vườn quốc gia Phong Nha – Kẻ Bàng là nơi sinh sống tự nhiên quan trọng và có ý nghĩa nhất đối với việc bảo tồn đa dạng sinh học và là nơi chứa đựng nhiều loài động vật và thực vật quý hiếm đang bị đe doạ. Lớp che phủ rừng trên vùng Phong Nha – Kẻ Bàng có chứa một mẫu điển hình của lớp thảm thực vật trên núi đá vôi và hiếm thấy ở các nước khác trong khu vực.
Những giá trị đa dạng sinh học cũng như những giá trị tiềm ẩn của VQG Phong Nha- Kẻ Bàng sẽ trở thành dịch vụ khoa học quý báu cho công tác bảo tồn thiên nhiên, phát triển du lịch và phát triển kinh tế xã hội. Bảo tồn di sản Phong Nha- Kẻ Bàng chính là nhiệm vụ quan trọng không chỉ của Việt Nam mà đối với toàn nhân loại.

Cảnh quan thiên nhiên kỳ thú đã tạo cho Phong Nha – Kẻ Bàng sự đa dạng trong các loại hình du lịch và ngày càng được nhiều du khách chọn đây là điểm đến lý tưởng của mình.

Trung tâm Du lịch Phong Nha – Kẻ Bàng

Comments

comments